Golf putt

Twee jaar terug kwam ik op een Europees sportpsychologie congres in contact met Mark Wilson, een onderzoeker die veel werk heeft gedaan op het gebied van “Quiet Eyes”, oftewel stille ogen. Het is al langer bekend dat in sporten waarbij gemikt moet worden, de sporters die controle hebben over hun kijkgedrag, meer accuraat zijn in het uitvoeren van de gewenste beweging. Mark was betrokken bij een onderzoek op dit gebied in golf met interessante uitkomsten.

De beste putters van de wereld fixeren hun ogen, na een laatste blik op de hole, op de achterkant van de bal. Deze blik houden ze vast vanaf 2 seconden voordat ze beginnen met de achterzwaai, gedurende het maken van de putt tot ongeveer een halve seconde nadat ze de bal hebben geraakt. Een lange laatste blik op de bal hangt samen met goede putts.

Op basis van deze uitgangspunten werd het kijkgedrag van goede golfers (Hcp. 6 en lager) onderzocht en getraind. Van de 22 golfers die meededen kreeg de helft een “Quiet eye” training. Om te beoordelen of deze training effect had maakten de deelnemers een serie van 20 putts, en eenzelfde serie, maar dan onder druk. De druk werd gecreëerd door een wedstrijdelement toe te voegen en een geldprijs in te stellen in combinatie met het vooruitzicht dat de uitslag op de thuisclub zou worden gepubliceerd.

Om ook te achterhalen of de training effect had in de baan werd de deelnemers gevraagd om van 10 wedstrijdrondes voor en na de training bij te houden hoeveel putts ze maakten per ronde en hoeveel procent van de putts met een afstand tussen de 1,8 en de 3 meter erin gingen.

Voorafgaand aan de training was de laatste blik op de bal voor beide groepen gemiddeld even lang en in totaal ongeveer 2 seconden. Nadat de spelers in de trainingsgroep hun instructie hadden gekregen was de laatste blik voor hen zowel bij de gewone serie putts, als bij de serie onder druk, langer dan bij de anderen. De ongetrainde spelers maakten bij de gewone serie gemiddeld 46% van de putts en onder druk nog maar 36%. Voor de getrainde spelers bleven de prestaties ongeveer gelijk, 59% en 60%. Gezien het beperkte aantal deelnemers kunnen de verschillen in de serie gewone putts door toeval worden verklaard, maar de verschillen onder druk waren duidelijk.

Ook in de baan verging het de getrainde spelers beter. Vooraf presteerden de groepen ongeveer gelijk. Waar de ongetrainde spelers op hetzelfde niveau bleven putten, maakten de getrainde spelers per ronde gemiddeld 1,96 putts minder en ging er van de putts tussen de 1,8 en 3 meter, 5% meer in. Opmerkelijke verbeteringen dus.

Het is nog niet helemaal duidelijk hoe deze vooruitgang precies tot stand is gekomen. Mogelijk maken de spelers die langer kijken een beter contact met de bal, of wordt het uitvoeren van de putt in die tijd beter voorbereid. Een verklaring die mij aanspreekt is dat het richten van de aandacht op de bal ervoor zorgt dat de spelers minder bezig zijn met eventuele gedachten, twijfels of andere afleiders. Daarbij blijkt uit onderzoek bij penalty’s in het voetbal dat getrainde spelers een groter gevoel van controle ervaren.

Hoe “stille ogen” precies bijdragen aan het maken van goede putts zal nog verder moeten worden onderzocht, maar het lijkt effect te hebben bij zowel lage handicappers als beginnende golfers. Neem gerust contact op als je meer wilt weten over de Quiet Eye training. Houd je blik op de bal, ook als het spannend wordt, het zou zomaar een paar slagen per ronde kunnen schelen.



Vine, S.J., Moore, L.J., & Wilson, M.R… (2011). Quiet eye training facilitates competitive putting performance in elite golfers. Frontiers in Psychology, 2, article 8.

Wood, G., & Wilson, M.R. (2012) Quiet-eye training, perceived control and performing under pressure. Psychology of Sport and Exercise, 13, 721-728.

Vine, S.J., & Wilson, M.R… (2010). Quiet eye training: Effects on learning and performance under pressure. Journal of Applied Sport Psychology, 22, 361-376.